ಬೆಂಗಳೂರು : ಕರ್ನಾಟಕದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಡೆದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯದ ಪಿಂಚಣಿದಾರರಿಗೆ ಬೃಹತ್ ಗೆಲುವು ಲಭಿಸಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತರಾದ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಪಿಂಚಣಿದಾರರ ನಡುವೆ ತಾರತಮ್ಯ ಎಸಗುವುದು ಸಂವಿಧಾನ ಬಾಹಿರ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ತೀರ್ಪು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ನ್ಯಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯುತ್ ನಿಗಮ ನಿಯಮಿತದ ನೂರಾರು ನಿವೃತ್ತ ನೌಕರರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ನೈತಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಬಲವನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಅನು ಶಿವರಾಮನ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ತಾರಾ ವಿತಸ್ತ ಗಂಜು ಅವರಿದ್ದ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ನಿವೃತ್ತಿ ನಂತರದ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ.
ಈ ಪ್ರಕರಣವು ಸುದೀರ್ಘವಾದ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟದ ಫಲಶ್ರುತಿಯಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ನೌಕರರು ತಾವು ಸೇವೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ಗೌರವಯುತವಾದ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪಿಂಚಣಿಯನ್ನು ನೀಡುವುದು ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನಿವೃತ್ತಿಯ ದಿನಾಂಕದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ರೀತಿಯ ಪಿಂಚಣಿ ನೀಡುವುದು ಸಮಾನತೆಯ ತತ್ವಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ. ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನಿಗೂ ಸಮಾನತೆಯ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, ಪಿಂಚಣಿದಾರರನ್ನು ಎರಡು ವರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸುವುದು ಸಂವಿಧಾನದ 14ನೇ ವಿಧಿಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಕೆಪಿಸಿಎಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಹೊರಡಿಸಿದ್ದ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಅಥವಾ ಸುತ್ತೋಲೆಯು ವಿವಾದದ ಕೇಂದ್ರ ಬಿಂದುವಾಗಿತ್ತು. ಅದರ ಪ್ರಕಾರ 2005ರ ಜುಲೈ 1ಕ್ಕಿಂತ ನಂತರ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿದವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಪಿಂಚಣಿಯ ಲಾಭ ದೊರೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಎಂ.ಎಸ್. ರಾಜೇಶ್ವರಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕುಟುಂಬ ಪಿಂಚಣಿದಾರರು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದರು. ಈ ಹಿಂದೆ ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠವು ನೀಡಿದ್ದ ತೀರ್ಪನ್ನು ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದೆ. ಇದರರ್ಥ ಕೆಪಿಸಿಎಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಈಗ ಜುಲೈ 2005ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ನಿವೃತ್ತರಾದವರಿಗೂ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಪಿಂಚಣಿ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲೇಬೇಕು. ಈ ತೀರ್ಪು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ರಾಜ್ಯದ ಇತರ ಸರ್ಕಾರಿ ನಿಗಮಗಳಿಗೂ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕೆಪಿಸಿಎಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಮಂಡಿಸಿದ ವಾದವು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಗಮನವನ್ನು ಸೆಳೆದಿತ್ತು. ಪರಿಷ್ಕೃತ ಪಿಂಚಣಿಯನ್ನು ಹಳೆಯ ನಿವೃತ್ತರಿಗೂ ನೀಡಿದರೆ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಸುಮಾರು 250 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆಯಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಕೆಪಿಸಿಎಲ್ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯು ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿತ್ತು. ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆಯ ಕಾರಣವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪಿಂಚಣಿದಾರರ ಹಕ್ಕನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿತು. ಅರ್ಜಿದಾರರು ಹಳೆಯ ಬಾಕಿ ಮೊತ್ತದ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟಿದ್ದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಪೀಠವು, ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಈ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಕೇವಲ 4 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ವೆಚ್ಚವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಹಾಕಿ ಕೆಪಿಸಿಎಲ್ ವಾದವನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿತು. ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಈ ನಿಲುವಿನಿಂದಾಗಿ ಸರ್ಕಾರದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ತಪ್ಪು ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವು ಎಷ್ಟೊಂದು ಅವಶ್ಯಕ ಎಂಬುದು ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ.
ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಡಿ.ಎಸ್. ನಕಾರಾ ಪ್ರಕರಣದ ತೀರ್ಪನ್ನು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಪೀಠವು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ. ಡಿ.ಎಸ್. ನಕಾರಾ ಪ್ರಕರಣವು ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಪಿಂಚಣಿದಾರರ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಒಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ. ಪಿಂಚಣಿ ಎಂಬುದು ದಾನವಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅದು ಸರ್ಕಾರದ ಔದಾರ್ಯದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ಅದು ನೌಕರನು ತಾನು ಸೇವೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಗಳಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಹಿಂದೆಯೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತ್ತು. ಪಿಂಚಣಿದಾರರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ನಡುವೆ ಯಾವುದೇ ತಾರತಮ್ಯ ಸಲ್ಲದು ಎಂಬ ನಕಾರಾ ಪ್ರಕರಣದ ತತ್ವವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಇಲ್ಲಿ ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ.
ಈ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪಿನ ನಂತರ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯುತ್ ನಿಗಮ ನಿಯಮಿತದ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯು ಮುಂದಿನ ಮೂರು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಬೇಕಿದೆ. ಪಿಂಚಣಿ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಕೈಗೊಂಡು ಅರ್ಹರಿಗೆ ನ್ಯಾಯ ಒದಗಿಸುವಂತೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದೆ. ಈ ಆದೇಶದ ಅನುಷ್ಠಾನವು ನಿವೃತ್ತ ನೌಕರರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಕಾಯುವಿಕೆಯ ನಂತರ ದೊಡ್ಡ ಸಮಾಧಾನ ತಂದಿದೆ. ಅನೇಕ ನಿವೃತ್ತ ನೌಕರರು ತಮ್ಮ ಬದುಕಿನ ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ ಈ ತೀರ್ಪಿನ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಯುತವಾಗಿ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಹಣ ದೊರೆಯುವ ಮಾರ್ಗ ಸುಗಮವಾಗಿದೆ.
ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿನ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಅಸಮತೋಲನವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಒಂದು ಸುತ್ತೋಲೆಯನ್ನು ಹೊರಡಿಸುವಾಗ ಅದು ಸಂವಿಧಾನದ ಆಶಯಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ ಬಜೆಟ್ ಅಥವಾ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆಪವನ್ನು ಒಡ್ಡಿ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತನ್ನ ತೀರ್ಪಿನ ಮೂಲಕ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಇದು ರಾಜ್ಯದ ಇತರೆ ನಿಗಮ ಮಂಡಳಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಪಾಠವಾಗಿದೆ. ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಯಾವುದೇ ಪಿಂಚಣಿ ಸಂಬಂಧಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸುವಾಗ ತಾರತಮ್ಯ ಉಂಟಾಗದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಲು ಈ ತೀರ್ಪು ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಲಿದೆ.
ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಈ ತೀರ್ಪನ್ನು ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈ ತೀರ್ಪು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಸಂವಿಧಾನವು ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕನ್ನಾಗಿ ನೀಡಿದೆ. ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ಸಮಾನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ನೌಕರರು ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರವೂ ಸಮಾನ ಪಿಂಚಣಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಸೇವೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು ಸರ್ಕಾರದ ಆದ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ತೀರ್ಪು ನೌಕರರಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲಿನ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
ಕೆಪಿಸಿಎಲ್ ಪ್ರಕರಣವು ಇತರ ಇಲಾಖೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ. ತಮ್ಮ ಪಿಂಚಣಿ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತಿರುವ ಸಾವಿರಾರು ನೌಕರರಿಗೆ ಈ ತೀರ್ಪು ಭರವಸೆಯ ಕಿರಣವಾಗಿದೆ. ಸುದೀರ್ಘ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟದ ನಂತರ ಜಯ ಸಿಕ್ಕಿರುವುದು ನಿವೃತ್ತ ನೌಕರರ ಸಂಘಟನೆಗಳಿಗೂ ಹುಮ್ಮಸ್ಸು ನೀಡಿದೆ. ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಪಿಂಚಣಿ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ತಾರತಮ್ಯ ಮಾಡದಂತೆ ಸರ್ಕಾರವು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಗಳು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕದ ತಟ್ಟುವವರೆಗೆ ಕಾಯದೆ, ನೌಕರರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಸ್ವಯಂ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಗೌರವಿಸುವುದು ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ.
ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಈ ತೀರ್ಪು ಪಿಂಚಣಿದಾರರಿಗೆ ಬದುಕಿನ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಪಿಂಚಣಿ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ಹಣವಲ್ಲ, ಅದು ನಿವೃತ್ತ ನೌಕರನ ಗೌರವದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಈ ಸತ್ಯವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿರುವ ಈ ಆದೇಶವು ಪಿಂಚಣಿದಾರರ ದಶಕಗಳ ಕಾಲದ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ತಾರ್ಕಿಕ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ನಿವೃತ್ತ ನೌಕರರ ಕುಟುಂಬಗಳು ಈಗ ನೆಮ್ಮದಿಯ ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕನ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವಲ್ಲಿನ ಬಲವನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕೂಡ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಈ ಆದೇಶವನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ ಯಾವುದೇ ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ತಕ್ಷಣದಿಂದಲೇ ಜಾರಿಗೆ ತರಬೇಕಿದೆ. ಇದು ಕಾನೂನಿನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ವಿಜಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಬದ್ಧವಾಗಿರುವ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ದ್ಯೋತಕವಾಗಿದೆ.
