ಭಾರತೀಯ ಸಂಸತ್ತಿನ ಮೇಲ್ಮನೆಯಾದ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವನ್ನು ವಹಿಸಿದ್ದ ಮೂವರು ಹಿರಿಯ ಸದಸ್ಯರು ಇಂದು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಜಾತ್ಯತೀತ ಜನತಾ ದಳದ ವರಿಷ್ಠ ಹೆಚ್.ಡಿ. ದೇವೇಗೌಡ, ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ಈರಣ್ಣ ಕಡಾಡಿ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣ ಕೊರಗಪ್ಪ ಅವರು ಜೂನ್ 25, 2026ರಂದು ತಮ್ಮ ಸಂಸದೀಯ ಪಯಣದ ಒಂದು ಹಂತವನ್ನು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಈ ನಾಯಕರು, ರಾಜ್ಯದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ದೆಹಲಿಯ ಸದನದಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಿದ್ದರು.
ಸಂಸದೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ದೇವೇಗೌಡರ ಪಾತ್ರ
ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಹೆಚ್.ಡಿ. ದೇವೇಗೌಡ ಅವರ ನಿವೃತ್ತಿಯು ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದ ಅವರು, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ, ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಂಸದರಾಗಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಕಾರ್ಯಶೈಲಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳು, ಕೃಷಿ ಸಂಕಷ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಅನುದಾನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸದನದಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಪಕ್ಷಾತೀತವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗಾಗಿ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತುವ ಅವರ ಗುಣವು ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಯಾಗುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು. ಅವರ ಈ ನಿವೃತ್ತಿಯು ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಕೆಯ ಅಂತ್ಯದಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ.
ಇತರೆ ಸದಸ್ಯರ ಕೊಡುಗೆಗಳು
ಈರಣ್ಣ ಕಡಾಡಿ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣ ಕೊರಗಪ್ಪ ಅವರು ಸಹ ಕಳೆದ ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭಾಗಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ವಿವಿಧ ಯೋಜನೆಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಅವರು ರಾಜ್ಯದ ದನಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಈರಣ್ಣ ಕಡಾಡಿ ಅವರು ಸಂಘಟನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ನೀಡಿರುವ ಕೊಡುಗೆ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣ ಕೊರಗಪ್ಪ ಅವರ ಸಮಾಜ ಸೇವೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯು ಸಂಸದೀಯ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲು ಅವರಿಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಇಂದು ಅವರ ಸದಸ್ಯತ್ವದ ಅವಧಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯದ ಪರವಾಗಿ ಸದನದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮಾಡಿರುವ ಚರ್ಚೆಗಳು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಲಿವೆ.
ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ರಾಜಕೀಯ ಚಿತ್ರಣ
ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ರಾಜ್ಯಸಭೆಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದ ಒಟ್ಟು ನಾಲ್ಕು ಸದಸ್ಯರ ಅವಧಿಯು ಈ ದಿನದಂದು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಪೈಕಿ ಎಐಸಿಸಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಖರ್ಗೆ ಅವರು ಮಾತ್ರ ತಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷದ ವಿಶ್ವಾಸದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಮತ್ತೊಂದು ಅವಧಿಗೆ ಪುನರಾಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಉಳಿದ ಮೂರು ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ನಡೆದ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯಸಭೆಯು ಕೇವಲ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಚರ್ಚೆಗಳ ಕೇಂದ್ರವಲ್ಲ, ಇದು ರಾಜ್ಯದ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು, ಈ ಮೂವರು ಸದಸ್ಯರ ನಿರ್ಗಮನದಿಂದ ತೆರವಾದ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಯಾರು ಬರಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಸಂಸದೀಯ ಜೀವನದ ಮಹತ್ವ
ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯನಾಗಿರುವುದು ಒಬ್ಬ ನಾಯಕನಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಅವಕಾಶಗಳಲ್ಲೊಂದು. ರಾಜ್ಯದ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರದ ನೀತಿಗಳ ನಡುವೆ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯು ರಾಜ್ಯಸಭಾ ಸದಸ್ಯರ ಮೇಲಿರುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್.ಡಿ. ದೇವೇಗೌಡ ಅವರಂತಹ ಹಿರಿಯ ರಾಜಕಾರಣಿಗೆ ಈ ಸ್ಥಾನವು ತಮ್ಮ ಅನುಭವವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ವೇದಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಯುವ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳಿಗೆ ಇಂತಹ ನಾಯಕರ ಸಂಸದೀಯ ಭಾಷಣಗಳು, ಸದನದಲ್ಲಿನ ನಿಯಮಗಳ ಪಾಲನೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸುವ ರೀತಿಯು ಒಂದು ಪಾಠದಂತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಸಂಸದೀಯ ಗೌರವವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುವಲ್ಲಿ ಇವರು ತೋರಿದ ಬದ್ಧತೆಯು ಸ್ಮರಣೀಯ.
ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರದ ಹಾದಿ
ಸಂಸದೀಯ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಮುಗಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಯು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹಿರಿಯ ನಾಯಕರು ಪದೇ ಪದೇ ಹೇಳುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಹೆಚ್.ಡಿ. ದೇವೇಗೌಡ ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜಕಾರಣದ ದಿಗ್ಗಜರಾಗಿ, ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರವೂ ತಮ್ಮ ಪಕ್ಷದ ಸಂಘಟನೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಅಂತೆಯೇ, ಈರಣ್ಣ ಕಡಾಡಿ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣ ಕೊರಗಪ್ಪ ಅವರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜಕೀಯವೆಂಬುದು ಒಂದು ಸಾಗರ, ಅಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರವಿರಲಿ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲದಿರಲಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವುದು ನಿಜವಾದ ರಾಜಕಾರಣಿಯ ಲಕ್ಷಣ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಮೂವರು ನಾಯಕರ ಮುಂದಿನ ಕಾರ್ಯಯೋಜನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಜನರ ನಿಗಾ ಇರಲಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ಭವಿಷ್ಯ
ರಾಜ್ಯಸಭೆಯು ರಾಜ್ಯಗಳ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಸದನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಇಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ ಜಿಎಸ್ಟಿ ಪಾಲಿನ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆಯಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಬರಗಾಲದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ನೆರವುಗಳಾಗಿರಲಿ, ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಂಸದರು ಎಷ್ಟು ಬಲವಾಗಿ ದನಿ ಎತ್ತುತ್ತಾರೆ ಎನ್ನುವುದರ ಮೇಲೆ ಹಲವು ಯೋಜನೆಗಳ ಭವಿಷ್ಯ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಇಂದು ನಿವೃತ್ತರಾದ ಸದಸ್ಯರ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಬರುವ ಹೊಸಬರು ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರು, ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಗೆ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಅನುದಾನ ತರುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಬೇಕಿದೆ. ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಪಕ್ಷಗಳು ಏನೇ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ನಾಡಿನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸದನದಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಬೇಕಾದ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದೆ.
ಈ ಮೂವರು ಸದಸ್ಯರ ನಿರ್ಗಮನವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಂಸದೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರಲಿದೆ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ನಿರಂತರತೆ ಎರಡೂ ಅನಿವಾರ್ಯ. ನಿವೃತ್ತರಾದ ಸದಸ್ಯರು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಉತ್ತಮ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಹೊಸದಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುವ ಸದಸ್ಯರ ಮೇಲಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗೌರವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇವರು ಆಡಿದ್ದ ಮಾತುಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಡಿದ್ದ ಹೋರಾಟಗಳು ದಾಖಲಾಗಿರುತ್ತವೆ. ತಮ್ಮ ಸೇವೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇವರು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನತೆ ಕೃತಜ್ಞತೆಯಿಂದ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತದೆ.
ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಖರ್ಗೆ ಅವರ ಪುನರಾಯ್ಕೆಯು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಸದನದಲ್ಲಿ ಬಲಪಡಿಸಿದರೆ, ಉಳಿದ ಸ್ಥಾನಗಳ ಬದಲಾವಣೆಯು ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಪಕ್ಷದ ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಸಂಸತ್ತಿನ ಉಭಯ ಸದನಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವು ರಾಜ್ಯದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವದ ವಿಚಾರವಾಗಿದೆ. ಇಂದು ಸಂಜೆ ಈ ಸದಸ್ಯರ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳಲಿದ್ದು, ಮುಂದಿನ ಸಂಸದೀಯ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಮುಖಗಳು ರಾಜ್ಯದ ಪರವಾಗಿ ವಾದ ಮಂಡಿಸಲಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜ್ಯದ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಇವರ ಬದ್ಧತೆಯೇ ದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಘನತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ಮೂವರು ಗಣ್ಯರ ನಿರ್ಗಮನವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಂಸದೀಯ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಸುದೀರ್ಘ ರಾಜಕೀಯ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅನೇಕ ಏರಿಳಿತಗಳನ್ನು ಕಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಈ ನಿವೃತ್ತಿಯು ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನದ ಒಂದು ಅಧ್ಯಾಯದ ಮುಕ್ತಾಯವಾದರೂ, ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಕಾಯುವಲ್ಲಿ ಇವರು ನಡೆಸಿದ ಕೆಲಸಗಳು ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿನ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳಿಗೆ ದಾರಿದೀಪವಾಗಲಿವೆ ಎಂದು ಆಶಿಸೋಣ. ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನು ತನ್ನ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಸದನದಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ, ಆ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಈ ಸದಸ್ಯರು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಈಡೇರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.