ಹಾವೇರಿ : ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ನೌಕರರ ಲಂಚಗುಳಿತನಕ್ಕೆ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಲು ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಪೊಲೀಸರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿ ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಪ್ರಕರಣ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ನಿವೃತ್ತ ನೌಕರರೊಬ್ಬರ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಗ್ರೂಪ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ (Group Insurance) ಅಂದರೆ ಗುಂಪು ವಿಮೆ ಮೊತ್ತದ ಬಿಲ್ ಮಂಜೂರು ಮಾಡಿಕೊಡಲು ಲಂಚಕ್ಕೆ ಬೇಡಿಕೆ ಇಟ್ಟಿದ್ದ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆ ಸಹಾಯಕಿಯೊಬ್ಬರು (Second Division Assistant – SDA) ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಪೊಲೀಸರ ಬಲೆಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದಾರೆ.
ಹಾವೇರಿ ನಗರದ ದೇವಗಿರಿ ಗ್ರಾಮದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗಳ ಕಚೇರಿ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಆವರಣದಲ್ಲಿರುವ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಉಪನಿಬಂಧಕರ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಈ ದಾಳಿ ನಡೆದಿದೆ. ಕಚೇರಿಯ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆ ಸಹಾಯಕಿ ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಬಿದರೇರ್ ಬಂಧಿತ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ನಿವೃತ್ತ ನೌಕರರೊಬ್ಬರಿಂದ ಮೂರು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿಗಳ ನಗದು ಲಂಚವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಇವರನ್ನು ರಂಗೇಹಸ್ತವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ದೂರುದಾರರ ವಿವರ
ಈ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಪ್ರಕರಣದ ದೂರುದಾರರನ್ನು ಮಹದೇವ ಜೇಕಿನಕಟ್ಟಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವರು ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿದ್ದು ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ವಯೋ ನಿವೃತ್ತಿ (Superannuation) ಹೊಂದಿದ್ದರು. ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರಿಗೆ ಸಿಗಬೇಕಾದ ವಿವಿಧ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸೌಲತ್ತುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಇವರು ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಗುಂಪು ವಿಮೆ ಅಂದರೆ ಗ್ರೂಪ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಮೊತ್ತದ ಬಿಲ್ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಅದನ್ನು ಮಂಜೂರಾತಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯು ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಉಪನಿಬಂಧಕರ ಕಚೇರಿಯ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆ ಸಹಾಯಕಿ ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಬಿದರೇರ್ ಅವರ ಕಡೆಯದಾಗಿತ್ತು.
ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕಿನ ಹಣವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಮಹದೇವ ಜೇಕಿನಕಟ್ಟಿ ಅವರು ಕಚೇರಿಗೆ ಅಲೆದಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದರೆ ನೌಕರರಾದ ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಬಿದರೇರ್ ಅವರು ಲಂಚ ನೀಡದ ಹೊರತು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಕೊಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಪಟ್ಟು ಹಿಡಿದಿದ್ದರು. ಗ್ರೂಪ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಬಿಲ್ ಪಾಸ್ ಮಾಡಲು ಅವರು ಮೂರು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಲಂಚದ ಹಣವನ್ನು ಬೇಡಿಕೆಯಾಗಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದರು. ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ದುಡಿದು ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ನಂತರ ಸಿಗುವ ಸ್ವಂತ ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಲಂಚ ನೀಡಲು ಇಷ್ಟಪಡದ ಮಹದೇವ ಜೇಕಿನಕಟ್ಟಿ ಅವರು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ದೂರು ನೀಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು.
ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಪೊಲೀಸರ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಟ್ರ್ಯಾಪ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ
ದೂರುದಾರರಾದ ಮಹದೇವ ಜೇಕಿನಕಟ್ಟಿ ಅವರು ನೀಡಿದ ಅಧಿಕೃತ ದೂರಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಪೊಲೀಸರು ತಕ್ಷಣವೇ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತರಾದರು. ಲಂಚಬಾಕ ನೌಕರರನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾದ ಜಾಲವನ್ನು ಅಂದರೆ ಟ್ರ್ಯಾಪ್ (Trap) ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದರು. ಹಾವೇರಿ ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ವಿಭಾಗದ ಉಪ ಪೊಲೀಸ್ ವರಿಷ್ಠಾಧಿಕಾರಿ (DySP) ಮಧುಸೂದನ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ತಂಡವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.
ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಕಾರ ದೂರುದಾರರು ಲಂಚದ ಹಣವಾದ ಮೂರು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹಾವೇರಿಯ ದೇವಗಿರಿ ಬಳಿ ಇರುವ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಕಚೇರಿ ಆವರಣದ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಉಪನಿಬಂಧಕರ ಕಚೇರಿಗೆ ಹೋದರು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಪೊಲೀಸರು ಕಚೇರಿಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಸಿವಿಲ್ ಉಡುಪಿನಲ್ಲಿ ನಿಗಾ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ದೂರುದಾರ ಮಹದೇವ ಅವರಿಂದ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆ ಸಹಾಯಕಿ ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಬಿದರೇರ್ ಅವರು ಮೂರು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಹಣವನ್ನು ಕೈಗೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಸಂಕೇತದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಡಿವೈಎಸ್ಪಿ ಮಧುಸೂದನ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಕಚೇರಿಯೊಳಗೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದರು.
ಲಂಚದ ಹಣವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಬಿದರೇರ್ ಅವರ ಕೈಗಳನ್ನು ರಾಸಾಯನಿಕ ದ್ರಾವಣದಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿದಾಗ ಲಂಚ ಪಡೆದಿರುವುದು ದೃಢಪಟ್ಟಿದೆ. ಕಚೇರಿಯ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಲಂಚದ ಹಣವನ್ನು ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಜಪ್ತಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಆರೋಪಿಯ ಸಲ್ಲಿಕೆ
ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಪೊಲೀಸರು ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಬಿದರೇರ್ ಅವರನ್ನು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಪ್ರತಿಬಂಧಕ ಕಾಯ್ದೆಯ (Prevention of Corruption Act) ವಿವಿಧ ಸೆಕ್ಷನ್ಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿ ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಬಂಧಿತ ಆರೋಪಿಯನ್ನು ಹಾವೇರಿಯ ಸಕ್ಷಮ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ ಹಾಜರುಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಕರಣದ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಆರೋಪಿತ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಬಂಧನಕ್ಕೆ (Judicial Custody) ಒಪ್ಪಿಸಿ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ.
ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಪೊಲೀಸರು ಈ ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕಚೇರಿಯ ಇತರೆ ದಾಖಲೆ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದು ತನಿಖೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಿವೃತ್ತ ನೌಕರರ ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಲಂಚ ಕೇಳಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಈ ಘಟನೆಯು ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ.
ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಪಿಡುಗು
ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರು ತಮ್ಮ ಸೇವಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ತಮ್ಮ ವೇತನದಿಂದ ಗುಂಪು ವಿಮೆಗಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ ಈ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯುವುದು ನೌಕರರ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಹಕ್ಕಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಆಯಾ ಇಲಾಖೆಯ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆ ಸಹಾಯಕರು ಮತ್ತು ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಸಹಾಯಕರು ಫೈಲ್ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲವು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ಇಂತಹ ಹಕ್ಕಿನ ಹಣವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಕೂಡ ಸಾರ್ವಜನಿಕರನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ದೌರ್ಬಲ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಹಾವೇರಿಯ ಈ ಘಟನೆಯು ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನೆನಪಿಸಿದೆ. ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಮುಕ್ತ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಲಂಚ ಕೇಳುವ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಬೇಕು ಮತ್ತು ಲೋಕಾಯುಕ್ತದಂತಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.