ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಜ್ಞ ಎನ್ನುವ ಹೆಸರೇ ಒಂದು ಸಂಚಲನ. ಆಡು ಮುಟ್ಟದ ಸೊಪ್ಪಿಲ್ಲ ಸರ್ವಜ್ಞ ಹೇಳದ ವಿಷಯಗಳಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಜನಜನಿತ ಮಾತಿನಂತೆ ಜೀವನದ ಪ್ರತಿ ಮಗ್ಗುಲನ್ನೂ ಅತ್ಯಂತ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಕಂಡು ತನ್ನ ತ್ರಿಪದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೆರೆಹಿಡಿದ ಕವಿ ಈತ. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದಲೇ ಶಾಲಾ ಪಠ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ವಜ್ಞನ ವಚನಗಳನ್ನು ಓದುತ್ತಾ ಬೆಳೆದ ನಮಗೆ ಆತನ ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ನೇರ ನುಡಿಗಳು ಸದಾ ಕಾಲಕ್ಕೂ ಪ್ರಸ್ತುತ ಎನಿಸುತ್ತವೆ. ಕನ್ನಡದ ವರಕವಿ ದ ರಾ ಬೇಂದ್ರೆಯವರು ಸರ್ವಜ್ಞನ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುವಾಗ ಆತನ ಕಾಲ ಸರ್ವಕಾಲ ಅವನ ಮತ ದೇವ ಮತ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದರೆ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಧರ್ಮ ಅಥವಾ ಜಾತಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದ ಈ ಬೈರಾಗಿ ಕವಿ ಇಡೀ ಮನುಕುಲದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಬದುಕಿನ ಅಂತಿಮ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಭಿಡೆಯಿಂದ ಸಾರಿದವನು. ಆತನ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಶೃಂಗಾರ ಭಕ್ತಿ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಅಂಕುಡೊಂಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸಕ ದೃಷ್ಟಿಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವೇಶ್ಯೆಯರ ಕುರಿತಾದ ಆತನ ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಕೇವಲ ಮೇಲ್ನೋಟದ ಟೀಕೆಗಳಲ್ಲ ಬದಲಾಗಿ ಅವುಗಳ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ವೃತ್ತಿಯ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀ ಸಂವೇದನೆಯ ಆಳವಾದ ಒಳನೋಟ ಅಡಗಿದೆ.
ಜಗತ್ತಿನ ಚರಾಚರ ಸಾರವನ್ನು ಬಲ್ಲ ಸರ್ವಜ್ಞನು ವೇಶ್ಯೆಯರ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುವಾಗ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಹೆಣ್ಣಿನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಕುಂದು ಬಾರದಂತೆ ಎಚ್ಚರ ವಹಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಆತ ಒಬ್ಬ ವಿರಾಗಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಲೋಕಾನುಭವದಿಂದ ಮತ್ತು ಸಮಾಜವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಇಂತಹ ತ್ರಿಪದಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಅನೇಕರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅನುಮಾನವಿರುತ್ತದೆ ಒಬ್ಬ ಸನ್ಯಾಸಿಗೆ ಇಂತಹ ಶೃಂಗಾರ ಮತ್ತು ವೇಶ್ಯಾವೃತ್ತಿಯ ಕುರಿತಾದ ವಿಷಯಗಳು ಹೇಗೆ ತಿಳಿದಿರಲು ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು. ಆದರೆ ಸರ್ವಜ್ಞನು ಶಾಸ್ತ್ರಾಭ್ಯಾಸಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಲೋಕವನ್ನೇ ತನ್ನ ಪಾಠಶಾಲೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡವನು. ಆತನ ಒಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತ್ರಿಪದಿ ಹೀಗಿದೆ. ಅರಳಿಗೆ ಹೂವಿಲ್ಲ ಕುರುಳು ಕೋಡಗಕ್ಕಿಲ್ಲ ಮರಣಗಾಲಕ್ಕೆ ಮದ್ದಿಲ್ಲ ಸೂಳೆಗೆ ಕರುಣವೇ ಇಲ್ಲ ಸರ್ವಜ್ಞ. ಇಲ್ಲಿ ಕರುಣವಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಪದವನ್ನು ನಾವು ಕೇವಲ ಕನಿಕರವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸಬಾರದು. ಇದರ ಹಿಂದೆ ವೃತ್ತಿಧರ್ಮದ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ದುರಂತ ಅಡಗಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ : ಸಾಲದ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಈ ಸುಲಭ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ.!
ವೇಶ್ಯೆಯೂ ನಮ್ಮಂತೆಯೇ ಭಾವನೆಗಳಿರುವ ಮನುಷ್ಯಳಲ್ಲವೇ ಆಕೆಗೆ ಕರುಣೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲವೇ ಎಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಅನಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಕರುಣ ಎಂಬುದು ನವರಸಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಕರುಣ ರಸವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಶೃಂಗಾರ ಆಧಾರಿತ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ ತನ್ನ ಬಳಿ ಬರುವ ಪುರುಷರಿಗೆ ಸುಖವನ್ನು ನೀಡುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತಾಳೆ. ಆಕೆಯ ಮನಸ್ಸಿನೊಳಗೆ ಎಷ್ಟೇ ನೋವಿರಲಿ ಎಷ್ಟೇ ದುಃಖವಿರಲಿ ಅಥವಾ ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಆಕೆ ವೇದನೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರಲಿ ಅದನ್ನು ಹೊರಹಾಕುವಂತಿಲ್ಲ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಆಕೆ ತನ್ನ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ಕರುಣ ರಸವನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತಾ ಕುಳಿತರೆ ಆಕೆಯ ವೃತ್ತಿಗೆ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಬಳಿ ಕೇವಲ ಕಾಮದ ಸುಖ ಬಯಸಿ ಬಂದವನ ಎದುರು ಆಕೆ ನಗುನಗುತ್ತಲೇ ಇರಬೇಕು. ತನ್ನ ಗೋಳನ್ನು ಅವಡುಗಚ್ಚಿ ಸಹಿಸಿ ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಸಂತೋಷದ ನಾಟಕವಾಡಬೇಕಾದ ಆಕೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸರ್ವಜ್ಞ ಕರುಣವಿಲ್ಲ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇದು ಆಕೆಯ ಮೇಲಿನ ಟೀಕೆಯಲ್ಲ ಬದಲಾಗಿ ಆಕೆಯ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಕಠೋರ ವಾಸ್ತವದ ಅನಾವರಣವಾಗಿದೆ.
ಮಾನವೀಯ ಸ್ಪರ್ಶದ ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಸಮಾಜವು ಯಾವ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಕೀಳಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆಯೋ ಆ ವೃತ್ತಿಯ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ಹೆಣ್ಣಿನ ಮೌನ ರೋದನ ಸರ್ವಜ್ಞನಿಗೆ ಕೇಳಿಸಿತ್ತು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯೂ ತನ್ನ ದುಃಖವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಬ್ಬರನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾನೆ ಆದರೆ ವೇಶ್ಯೆಯ ದುಃಖವನ್ನು ಕೇಳುವವರೂ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ ಆಕೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆಯೂ ಇಲ್ಲ. ಇದು ಸಮಾಜದ ನೈತಿಕತೆಯ ಮುಖವಾಡದ ಹಿಂದೆ ಅಡಗಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಶೋಷಣೆ. ಕರುಣ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಂದು ಅರ್ಥವನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧಿಸಬಹುದು. ಕರು ಎಂದರೆ ಮರಿ ಹಾಗೂ ಣ ಎಂದರೆ ಸಮೂಹ. ವೇಶ್ಯೆಗೆ ಮಕ್ಕಳ ಅಥವಾ ಕುಟುಂಬದ ಹಂಗು ಇರಬಾರದು ಎನ್ನುವ ಅರ್ಥವೂ ಇಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ. ಕುಟುಂಬದ ಬಾಂಧವ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿದರೆ ಆಕೆ ತನ್ನ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯನ್ನು ಕವಿ ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ಸರ್ವಜ್ಞನ ಇನ್ನೊಂದು ತ್ರಿಪದಿಯು ವೃತ್ತಿಪರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತದೆ. ಅರಳೆಗೆ ರಸವಿಲ್ಲ ಮರುಳಿಗೆ ನಿಜವಿಲ್ಲ ದುರುಳರಿಗೆ ಆರು ಹಿತರಿಲ್ಲ ಸೂಳೆಗೆ ಸುರುಳುಗಳಿಲ್ಲ ಸರ್ವಜ್ಞ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶೃಂಗಾರ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದಾಗ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸು ಎರಡೂ ಒಂದಾಗಿ ಸಮರ್ಪಣಾ ಭಾವನೆಯಿಂದ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಾಗ ಅದನ್ನು ಸುರುಳಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ವೇಶ್ಯಾವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಮಾನಸಿಕ ಸಮರ್ಪಣೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆಕೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ ಹೊರತು ಮನಸಾರೆ ಅಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಸುರುಳಿಯಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಂದು ಅರ್ಥವೆಂದರೆ ಭಯವಿಲ್ಲದಿರುವುದು. ಸಮಾಜದ ಯಾವ ನೈತಿಕ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳಿಗೂ ಸಿಲುಕದ ಮತ್ತು ಲೋಕದ ಲಜ್ಜೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಸನ್ನಿವೇಶದ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿ ಭಾವನೆಗಳೆಲ್ಲವೂ ಬತ್ತಿ ಹೋಗಿ ಕೇವಲ ಕೊರಡಾಗಿಬಿಟ್ಟಿರುವ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸರ್ವಜ್ಞ ಅತ್ಯಂತ ಸಂವೇದನಾಶೀಲವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ಸರ್ವಜ್ಞನ ಈ ಮಾತುಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಸಮಾಜವನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಆತ ಯಾರ ಭಯವೂ ಇಲ್ಲದೆ ಕಂಡದ್ದನ್ನು ಕಂಡಂತೆ ಹೇಳಿದ ಕವಿ. ಮುಚ್ಚಿಡುವ ಅಥವಾ ಸುಳ್ಳು ನೈತಿಕತೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಗುಣ ಆತನದ್ದಲ್ಲ. ಬದುಕಿನ ಅತ್ಯಂತ ಕಹಿಯಾದ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ತ್ರಿಪದಿಗಳ ಮುಖಾಂತರ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಭಾಷೆಯಲ್ಲೇ ಸಾದರಪಡಿಸಿದ ಈ ಪರಿವ್ರಾಜಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅನರ್ಘ್ಯ ರತ್ನ. ಆತನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವೇಶ್ಯೆಯು ಸಮಾಜದ ಒಂದು ಭಾಗವೇ ಆಗಿದ್ದಾಳೆ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಜೀವನದ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಲ್ಲಿ ಆತ ತೋರಿದ ಕರುಣೆ ಅಪಾರವಾದುದು. ವೇಶ್ಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಲೇ ಆತ ಇಡೀ ಸಮಾಜದ ವ್ಯಭಿಚಾರಿ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಟೀಕಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಸಮಾಜದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ವೇಶ್ಯೆಯು ಪಾಪದ ಕೂಪವಾಗಿ ಕಂಡರೆ ಸರ್ವಜ್ಞನಿಗೆ ಆಕೆ ತನ್ನ ನೋವನ್ನು ನಗುವಿನ ಹಿಂದೆ ಅಡಗಿಸಿಟ್ಟ ನೈಜ ಬದುಕಿನ ನಟಿಯಾಗಿ ಕಂಡಳು. ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ನಾವು ಮಹಿಳಾ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತೇವೆ ಆದರೆ ಶತಮಾನಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಸರ್ವಜ್ಞನು ಸ್ತ್ರೀಯರ ದೈಹಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ವಯ ಅವರನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿ ಅವರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಆತನ ತ್ರಿಪದಿಗಳು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತ್ಯವಲ್ಲ ಅವು ಜೀವನದ ಕೈಗನ್ನಡಿ. ಜೀವನದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅನುಭವವೂ ನಮಗೆ ಪಾಠವಾಗಬೇಕು ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ವಿಮರ್ಶಿಸಬಾರದು ಎನ್ನುವ ದೊಡ್ಡ ಸಂದೇಶ ಈ ವಚನಗಳಲ್ಲಿದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಸರ್ವಜ್ಞನ ವಚನಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಆತ್ಮಾವಲೋಕನಕ್ಕೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತವೆ. ಆತ ವೇಶ್ಯೆಯರ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳು ಆಕೆಯ ವೃತ್ತಿಧರ್ಮದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಲೇ ಅವಳ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗಿರುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಬದಲಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂತನ ಅರಿವಿನ ಪರಿಧಿಗೆ ಮಿತಿಯಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಆತ ಸಮಾಜದ ಪ್ರತಿ ಸ್ತರವನ್ನೂ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸಿ ಮನುಕುಲದ ಅಂತಿಮ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ನಮಗೆ ಉಣಬಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಸರ್ವಜ್ಞನ ತ್ರಿಪದಿಗಳನ್ನು ಅರಿಯುವುದು ಎಂದರೆ ಬದುಕಿನ ಅಸಲಿ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂದೇ ಅರ್ಥ.