ಬೆಂಗಳೂರು: ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು 2025-26ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷಕ್ಕೆ (ಅಸೆಸ್ಮೆಂಟ್ ವರ್ಷ 2026-27) ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ರಿಟರ್ನ್ (ITR) ಫಾರ್ಮ್ಗಳಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ 1, 2026 ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಹೊಸ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ವಯ, ಸಣ್ಣ ತೆರಿಗೆದಾರರು ಬಳಸುವ ಫಾರ್ಮ್-1 (ಸಹಜ್) ನಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವಿನಾಯಿತಿ ಮತ್ತು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ತರಲಾಗಿದೆ. ನೀವು ತೆರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಮುನ್ನ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸದಿದ್ದರೆ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ನೋಟಿಸ್ ಪಡೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ITR-1 ಫಾರ್ಮ್ನಲ್ಲಿ ಆಗಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಗಳು:
1. ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭದ ಸೇರ್ಪಡೆ (Capital Gains Inclusion):
ಈ ಹಿಂದೆ ಐಟಿಆರ್-1 ಫಾರ್ಮ್ನಲ್ಲಿ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅಥವಾ ಮ್ಯೂಚುವಲ್ ಫಂಡ್ ಲಾಭವನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈಗ, ಲಿಸ್ಟೆಡ್ ಇಕ್ವಿಟಿ ಮತ್ತು ಮ್ಯೂಚುವಲ್ ಫಂಡ್ಗಳಿಂದ ಬರುವ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭ (LTCG) 1.25 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಒಳಗಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಐಟಿಆರ್-1 ರಲ್ಲೇ ನಮೂದಿಸಬಹುದು. ಇದರಿಂದ ಸಣ್ಣ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಐಟಿಆರ್-2 ಫಾರ್ಮ್ ಫೈಲ್ ಮಾಡುವ ಕಿರಿಕಿರಿ ತಪ್ಪಲಿದೆ.
2. ಹೊಸ ತೆರಿಗೆ ದರಗಳ ಅಳವಡಿಕೆ:
2024-25ರ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿದಂತೆ, ಎಲ್ಲಾ ಆಸ್ತಿಗಳ ಮೇಲಿನ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭದ ದರವನ್ನು ಶೇ. 12.5 ಕ್ಕೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಇಂಡೆಕ್ಸೇಶನ್ ಸೌಲಭ್ಯ ಇರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ನೆನಪಿಡಿ. ಈ ಹೊಸ ದರಗಳು ಈ ವರ್ಷದ ಐಟಿ ಸಲ್ಲಿಕೆಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿವೆ.
3. ಎರಡು ಮನೆಗಳ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ:
ಈ ಮೊದಲು ಕೇವಲ ಒಂದು ಮನೆಯಿಂದ ಬಾಡಿಗೆ ಆದಾಯ ಪಡೆಯುವವರು ಮಾತ್ರ ಐಟಿಆರ್-1 ಬಳಸಬಹುದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ನಿಯಮ ಸಡಿಲಗೊಳಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಎರಡು ಮನೆಗಳಿಂದ ಬಾಡಿಗೆ ಅಥವಾ ಆದಾಯ ಪಡೆಯುವ ತೆರಿಗೆದಾರರು ಸಹ ಈ ಫಾರ್ಮ್ ಬಳಸಲು ಅರ್ಹರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ತೆರಿಗೆದಾರರಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸಮಾಧಾನ ತಂದಿದೆ.
ಯಾರು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ITR-2 ಫಾರ್ಮ್ ಬಳಸಬೇಕು?
ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನೀವು ಐಟಿಆರ್-1 ಬಳಸುವಂತಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಐಟಿಆರ್-2 ಅನ್ನೇ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು:
-
ನಿಮ್ಮ ವಾರ್ಷಿಕ ಒಟ್ಟು ಆದಾಯ 50 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ಮೀರಿದ್ದರೆ.
-
ನಿಮ್ಮ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭ (LTCG) 1.25 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೆ.
-
ನೀವು ಯಾವುದೇ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಆಗಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಲಿಸ್ಟ್ ಆಗದ ಷೇರುಗಳನ್ನು (Unlisted Shares) ಹೊಂದಿದ್ದರೆ.
-
ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ವಿದೇಶದಿಂದ ಆದಾಯ ಬರುತ್ತಿದ್ದರೆ.
-
ನಿಮ್ಮ ಕೃಷಿ ಆದಾಯ ವರ್ಷಕ್ಕೆ 5,000 ರೂಪಾಯಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೆ.
ಐಟಿ ನೋಟಿಸ್ ತಪ್ಪಿಸಲು ಈ 4 ಕೆಲಸ ಮರೆಯದಿರಿ:
-
AIS/TIS ಪರಿಶೀಲಿಸಿ: ಕೇವಲ ಫಾರ್ಮ್-16 ನಂಬಿ ರಿಟರ್ನ್ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಡಿ. ನಿಮ್ಮ ಆನ್ಯುವಲ್ ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್ ಸ್ಟೇಟ್ಮೆಂಟ್ (AIS) ನಲ್ಲಿರುವ ದತ್ತಾಂಶಕ್ಕೂ ನೀವು ಸಲ್ಲಿಸುವ ಮಾಹಿತಿಗೂ ಸಾಮ್ಯತೆ ಇರಲಿ. ಸ್ವಲ್ಪ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾದರೂ ನೋಟಿಸ್ ಗ್ಯಾರಂಟಿ.
-
ಬಾಡಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಪುರಾವೆ: ಎಚ್ಆರ್ಎ (HRA) ಕ್ಲೈಮ್ ಮಾಡುವಾಗ ಮನೆ ಮಾಲೀಕರ ಪ್ಯಾನ್ (PAN) ಕಾರ್ಡ್ ವಿವರ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮೂಲಕ ಹಣ ಪಾವತಿಸಿದ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ.
-
ಉಳಿತಾಯದ ಆದಾಯ: ಎಫ್ಡಿ (FD), ಆರ್ಡಿ (RD) ಇಂಟರೆಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಡಿವಿಡೆಂಡ್ ಆದಾಯವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ವರದಿ ಮಾಡಿ. ಮಾಹಿತಿ ಮುಚ್ಚಿಟ್ಟರೆ ಶೇ. 200 ರಷ್ಟು ದಂಡ ವಿಧಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ಇಲಾಖೆಗಿದೆ.
-
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆ ದೃಢೀಕರಣ: ನಿಮ್ಮ ರಿಫಂಡ್ ಹಣ ನೇರವಾಗಿ ಖಾತೆಗೆ ಬರಲು, ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯನ್ನು ಐಟಿ ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ದೃಢೀಕರಿಸಿ (Pre-validate).
ಐಟಿ ಫೈಲಿಂಗ್ ಗಡುವು: 2026-27ರ ಅಸೆಸ್ಮೆಂಟ್ ವರ್ಷದ ರಿಟರ್ನ್ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಜುಲೈ 31, 2026 ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕವಾಗಿದೆ.
FAQs (ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು)
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ನಾನು ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ 1 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ಲಾಭ ಗಳಿಸಿದ್ದೇನೆ, ನಾನು ITR-1 ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದೇ?
ಉತ್ತರ: ಹೌದು, ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ 1.25 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ವರೆಗಿನ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭವನ್ನು (LTCG) ಹೊಂದಿರುವವರು ITR-1 ಫಾರ್ಮ್ ಮೂಲಕವೇ ರಿಟರ್ನ್ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಐಟಿ ರಿಟರ್ನ್ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: 2026-27ರ ಅಸೆಸ್ಮೆಂಟ್ ವರ್ಷಕ್ಕೆ (ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷ 2025-26) ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ರಿಟರ್ನ್ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಜುಲೈ 31, 2026 ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕವಾಗಿದೆ. ಬೆನಾಮಿ ಆಸ್ತಿ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದಾಯದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಈ ದಿನಾಂಕ ಬದಲಾಗಬಹುದು, ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ತೆರಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಇದೇ ಗಡುವು.
