ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ದಯಾಮರಣಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿ ಹರೀಶ್ ರಾಣಾ ನಿಧನ

ನವದೆಹಲಿ : ಭಾರತದ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಕರಣವೊಂದು ಈಗ ಅಂತ್ಯಕಂಡಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ದಯಾಮರಣಕ್ಕೆ (Passive Euthanasia) ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದ ಹರೀಶ್ ರಾಣಾ (Harish Rana) ಅವರು ಮಂಗಳವಾರ ದೆಹಲಿಯ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ (AIIMS) ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಘಟನೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ:
ಹರೀಶ್ ರಾಣಾ ಅವರ ಜೀವನ 2013ರಲ್ಲಿ ದುರಂತಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿತ್ತು. ಪಂಜಾಬ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಬಿ.ಟೆಕ್ (B.Tech) ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದ ಅವರು, ನಾಲ್ಕನೇ ಮಹಡಿಯ ಬಾಲ್ಕನಿಯಿಂದ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದು ತಲೆಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಪೆಟ್ಟು (Severe head injuries) ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅಂದಿನಿಂದ ಅವರು ಪ್ರಜ್ಞಾಹೀನ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೇ ಇದ್ದರು. ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಅವರು ಕೃತಕ ಪೋಷಣೆ (Artificial nutrition) ಮತ್ತು ಆಮ್ಲಜನಕದ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಜೀವನ್ಮರಣದ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು.

31 ವರ್ಷದ ಹರೀಶ್ ರಾಣಾ ಅವರು ಕಳೆದ 11 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕೋಮಾ (Coma) ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಮನವಿಯನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸಿ, ಘನತೆಯಿಂದ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಲು ಅವರಿಗೆ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ದಯಾಮರಣದ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡಿತ್ತು.

ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು:
ಹರೀಶ್ ಅವರ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಮರುಗಿದ ಪೋಷಕರು, ತಮ್ಮ ಮಗ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ನೋವಿಗೆ ಮುಕ್ತಿ ನೀಡಲು ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು. ಮಾರ್ಚ್ 11 ರಂದು ಈ ಕುರಿತು ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ್ದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ (Supreme Court of India), ವೈದ್ಯರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವ ರಕ್ಷಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು (Withdrawal of life support) ಅನುಮತಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ರೋಗಿಯ ಘನತೆಗೆ ಚ್ಯುತಿ ಬರದಂತೆ ನಡೆಯಬೇಕು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸೂಚಿಸಿತ್ತು.

ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ದಯಾಮರಣ ಎಂದರೇನು?
ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ದಯಾಮರಣ ಎಂದರೆ ಗುಣಪಡಿಸಲಾಗದ ಕಾಯಿಲೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಅಥವಾ ಸುಧಾರಣೆಯ ಸಾಧ್ಯತೆಯೇ ಇಲ್ಲದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ರೋಗಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಕೃತಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅಥವಾ ಜೀವ ರಕ್ಷಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವುದು. ಹರೀಶ್ ರಾಣಾ ಅವರ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರು ಇದೇ ಹಂತವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದರು. ದೆಹಲಿಯ ಏಮ್ಸ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ತಜ್ಞ ವೈದ್ಯರ ತಂಡವು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸಿತು.

ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQ)

1. ಹರೀಶ್ ರಾಣಾ ಯಾರು?
   ಹರೀಶ್ ರಾಣಾ ಅವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ದಯಾಮರಣಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು 2013 ರಿಂದ ಕೋಮಾದಲ್ಲಿದ್ದರು.
2. ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ದಯಾಮರಣಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದ್ದು ಯಾರು?
   ಭಾರತದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಹರೀಶ್ ರಾಣಾ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಮಾರ್ಚ್ 11 ರಂದು ಈ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿತ್ತು.
3. ಹರೀಶ್ ರಾಣಾ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವೇನು?
   2013ರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಅಪಘಾತದಿಂದ ಉಂಟಾದ ತೀವ್ರ ಮೆದುಳಿನ ಗಾಯ ಹಾಗೂ ನಂತರದ ಸುದೀರ್ಘ ಕೋಮಾ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಅವರು ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶದಂತೆ ಜೀವ ರಕ್ಷಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ತೆಗೆದ ನಂತರ ಅವರು ನಿಧನರಾದರು.

ಈ ಸುದ್ದಿಯು ಭಾರತದ ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈ ಲೇಖನವನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರು ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದವರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಿ.